وتار

ئەحمەد محەمەد سەعید

١ی ئایار جەژن یان شیوەنی کرێکاران؟

07/05/2020


بەشی دووەم
   دەتوانین تاکو ( ١ ) ی ئایاری ساڵی ( ١٨٨٦ ) بەجەژنی کرێکاران  ناوبنێین ، بەهۆی ئەوەی کە دەسەڵاتداران هیچ توندوتیژیەکیان بەرانبەر بەکرێکاران لەساڵی( ١٨٥٦ )  وە بەکار نەهێنابوو .
 کارەساتەکە لە ( ١ ) ی ئایاری ساڵی ( ١٨٨٦ ) وە دەسپێدەکات .
خەباتی چینی کرێکاران و ڕەنجدەرانی جیهان لەپێناو کەمکردنەوەی کاژێری کارکردن بۆ هەشت کاژێر و کۆبونەوەی زیاتر لە چوارسەدهەزار کرێکار کاردانەوەی دەسەڵات لەئاست داواکانی کرێکاران بەکارەساتی دڵتەزێن کۆتایی هات ، کرێکاران سەروەریان بۆ خۆیان تۆمارکردو دەسەڵاتدارانیش ڕۆژی ڕەشی مێژووییان بەمێژووی خۆیان ڕەشترکرد.
هەرسنەکردنی ئەو حەشیمەتە زۆرەی کرێکاران و وەڵامدانەوەی بەئاگرو کوشتن و زیندانیکردن و دەرکردنی کرێکاران لەکارەکانیان کۆتایی هات ، ئەم ستەمەی دەسەڵاتداران سەرەتایەکی نوێی هاوسۆزی چینی کرێکارانی جیهان بەرانبەر ئەمریکا گەرمتر بوو پشتیوانی زیاتریان پەیداکرد .
چۆنێتی ڕوداوەکەو دەرئەنجامەکانی ..
کرێکارانی ویلایەتی شیکاگۆ لەگۆڕەپانی هایمارکێت کۆبوونەوە ، پۆلیسی شیکاگۆ بەتەقە وەڵامی کرێکارانیان دایەوە و ئاگربارانیان کردن ، لەڕوداوی تەقەکردنەکە ژمارەیەک کرێکار کوژران و ژمارەیەکیتر بریندار بوون ، پاشان بۆمبێک لەلایەن کەسێکی نەناسراوەوە هەڵدرایە ناو پۆلیسەوەو( ١١ ) کەسیتر کوژران کە ( ٧ ) کەسیان لەهێزەکانی پۆلیس بوون ، بەهۆی ئەو ڕوداوەشەوە ( ٤ ) لەسەرکردەکانی کرێکاران دەسگیرکران و لەڕێگای دادگاوە سزای لەسێدارەدانیان بەسەردا سەپێنرا .
 هەر جەندە ماوەی چەند ساڵێکی کەم دەنگی ناڕەزایی کپکرا بەڵام کارەساتەکە ئەوەندەگەورەبوو نەتوانرا فەرامۆشبکرێت ، هەربۆیە لەکۆنگرەی سۆسیالستەکانی جیهاندا کەلەفەرەنسا لەساڵی ( ١٨٨٩ ) دا بەسترا داواکرا ( ١ ) ی ئایاری ساڵی ( ١٨٩٠ ) یادی ئەو ڕۆژە لەسەرتاسەری جیهان بەڕێوە بچێت .
بەم شێوەیە خەباتی چینی کرێکاران قۆناغێکی دیکە بەرەو پێشەوە ڕۆشت ، لە کۆنگرەی ساڵی ( ١٩٠٤ ) ی سۆسیالستەکانی جیهان کەلەئەمستردامی هۆڵەندا بەسترا داواکرا کرێکارانی جیهان لە ( ١ ) ی ئایاری هەموو ساڵێک کار نەکەن و بکرێتە پشوی جیهانی .
لەساڵی ( ١٩٥٥ ) کەنیسەی کاسۆلیکی ( ١ ) ی ئایاری وەک ڕۆژی جیهانی کرێکاران ناوبرد ، دوای ( ٧٢ ) ساڵ بەسەر تێپەڕبوونی کارەساتی هایمارکێتی ویلایەتی شیکاگۆ ئەمریکا لەساڵی ( ١٩٥٨ ) وەک ڕۆژی وەفا بۆ ڕوداوەکانی گۆڕەپانی هایمارکێتی ویلایەتی شیکاگۆ ناساند ، کەواتە لە مێژووی ئەو کارەساتەوە جەژن گۆڕا بەشیوەن و لەجیاتی ڕۆژی جەژن بە ڕۆژی جیهانی کرێکاران ناونرا .


ئەحمەد محەمەد سەعید 
ئەندامی مەکتەبی تەنفیزی یەکێتی سەندیکاکانی کرێکارانی کوردستان

وتاری زیاتر

سەندیکای کرێکاران بۆچی؟

ئەحمەد محەمەد سەعید

کرێکارو خاوەنکار لەقانونەکانی ناپلیۆندا

ئەحمەد محەمەد سەعید

کرێکارو دادگای کار

ئەحمەد محەمەد سەعید

کرێکارو دادگای کار

ئەحمەد محەمەد سەعید

١ی ئایار جەژن یان شیوەنی کرێکار؟

ئەحمەد محەمەد سەعید

١ی ئایار، جەژن یان شیوەنی کرێکاران؟

ئەحمەد محەمەد سەعید

ئەحمەد محەمەد سەعید

سەندیکای کرێکاران بۆچی؟

رزگار حاجی حەمید

پەیماننامەی ساڵی 1930 و كاردانەوەی لەسەر كورد

چێنەر شەرعی

ڕیفراندۆم و لێکەوتەکانی

سامان سنجاوی

لەبری بیرەوەری، هەڵسەنگاندنی روناکبیران و جنێوه‌ كۆمێنتی هەواداران

کەمال محەمەد

سلێمانی، شاری شۆڕش و بریسكە ڕۆشنبیرییەكان

نەشوان ئەحمەد سەعید

كەفوكوڵی گۆران و گۆرانخوازان تا یٔێرە بو!

رزگار حاجی حەمید

دەڤەری كفری لە پێشوازی شێخ مەحمود دا

کەمال محەمەد

رەهەندەكان لە راستینەیی كورددا... كۆمەڵایەتی، كەلتوری

نەشوان ئەحمەد سەعید

مەلا بەختیار، پێویستی بە مەندوب نیە!

بارزان شێخ عوسمان

لەپەراوێزی پێشنیازە قانونییە هەڵپەسێراوەکەی رێكخستنی میدیای یٔەلکترۆنی

نسار مستەفا

شوێنەواری هەڵبژاردنەكان

ئەحمەد محەمەد سەعید

کرێکارو خاوەنکار لەقانونەکانی ناپلیۆندا

‎گەرمیان خالید گڕاوی

ئازادی‌و بەرەڵایی

فەریق حەبیب

گه‌ڕانه‌وه‌ی‌ سیستمی‌ ئینتیداب چاره‌سه‌ره‌ بۆ قه‌یرانه‌كانی‌‌ رۆژهه‌ڵات؟

سابیری سەندیکا

جینۆسایدی ئێزدیەکان

سەروەت تۆفیق

چەند سەرنجێک لەسەر هەڵبژاردنی پێشوەختە لە عێراق

ماجد خەلیل

لەپەراوێزی تۆبەکەی (هێڤیدار)دا

نسار مستەفا

قەیرانی ئابوری و چارەسەر