وتار

هاوڕێ توانا

بازاڕی ئازاد یان ئازادیی بازاڕ؟!

16/05/2019


وەکو چۆن سیستەمی سیاسی و ستایلی حکومڕانی لە کوردستان، ناچێتە چوارچێوەی هیچ تیۆریا و فەلسەفەیەکی سیاسی، ئەوا سیستەمی ئابووری هەڵبەت ئەگەر شتێک بەناوی سسیتەمی ئابووری هەبێت، بێگومان کەنا چێتە ژێر باری هیچ تەحلیل و تەفسیرێکی ئابووری، کە ئێستا لە دنیادا کە کۆمەڵێک مۆدێل و سیستەمی ئابووری تەجروبەی کراوە هەیە کە واهەر میلەت ودەوڵەتێک پەیڕەوی لێدەکات.
 هەڵبەت لێره ئەگەر نیازت لێ حاڵی بوون و قسەکردن بێت لەسەر ئابووری و جۆری بازاڕ بزنس و بانک وەبەرهێنان، یان ئەوەی بەکۆ سیستەمێک، یان دائیرەیەک ڕاگیر دەکات و ناوی لێدەنرێت سیستەمی ئابووری، ئەوا هیچ پیویست ناکات ئێمە بەچین سامانی گەلانی ئادم سمیث و تێزەکانی ڕیکاردۆ یاخود کەپیتاڵەکەی کاڕڵ مارکس بخوێنیتەوە، چونکە بێگومان ئەوکایەش وەکو باقی کایەکانی تر، لە کوردستان شێوێندراوە و شازێنراوە و تەواو لۆکاڵی کراوتەوە! 
ئەگەرچی زۆر لە لێکۆڵەر و لێزانانی کایەی ئابووری بەلۆچکردن بە قسەو فڕێدانی تەستەواژەی ناو تیوری تێزەکانی ئابووری، ئابووری کوردستان گرێ ئەدەنەوە بەسیستەمی سەرمایەداری (کەپیتالیزم )، بەڵام ئەوەی ئێمە کە ڕۆژانە دەیبینین و ئینجا بەراودی دەکەین بەو خوێندنەوەی تەجروبەی سەرمایەداری، کە ئێستا بۆتە ئاین و عەقدەی خۆرئاوا، جیاوازییەکەیان وەک ئاسمان و ڕێسمانە ! ڕاستە ئێستا سەرمایەداری وەک وەحشێک بووەتە بەڵا بەسەر گەردونەوە و هەڕەشە لەژیان و ژینگە دەکات، بەڵام لە سەرمایەداریش ئەحکام و بەها وهێڵ خەتی سوری هەیە، دەی کەچی لە ئابووری کوردستان ئەوەی پەیڕەوی لێدەکرێت هیچ هێڵ و خەتێکی سوری نییە هیچ ڕێساو یاسایەکی کارپێکراوی نیه! 
لێره گەشەکردنی ئابووری تەریبە بە گەشەکردنی نایەکسانی و تۆخکردنەوەی چینایەتی. چینایەتی واتا بەرهەمهێنانی کەمینەیەکی پڕ و خستەوەی زۆرینەیەکی قڕ ! کە ناتوانێت پێداویسته سەرەتایەکانیشی دابین بکات ! هەڵبەت لەسایەو سێبەری ئەم (سیستەمەی ) کە لە هەناو ڕحمی کایەی سیاسی و حکومڕانی (دیسپۆتیزم) دا لەدایکبووە، ئێمە دەبین، کەوا لە پاڵ باڵەخانە بەرزەکاندا خەڵکی بێ خانوو، لە پاڵ ڕیستۆرانتە، خۆش و گەورەکاندا خەڵکی بێ پارە، لەپاڵ ئۆتۆبێلە مۆدێل بەرزو گران بەهاکان پێچەوانەی دەبینین ! واتا گرفتەکە ئەوەیە ئەم گەشەیە کە ڕۆژانە سیاسی و حکومڕانەکان بە کۆرس بۆمانی دەڵێنەوە، گەشەیەکی ساختەیە، ئەوەی هەیە تەنها هەڵتۆ قین و درووستبوونی سەرمایەی کەسی و حیزبیە یان لە باشترین حاڵەتدا سەرمایە و ئابووری نزیکەکانی حیزب و خزم ! 
بۆیە دەکرێت کە وائەوەی شیاوی ناو لێنان و شوناس بێت، بۆ ئەم فۆڕمە ( ئابووری مافیایی بێت) ئەمەش بەدەستور و تیۆریەکانی ئابووری، ئابووریەکی تەواو پاسیڤە، چونکە دەرکەوت، بڕینی بودجەی هەرێم و قەیرانی دارایی و شەڕی توش هاتووی داعش، مەعلومی کرد، شتێک نیە لە کوردستان بەناوی گەشەی ئابووری بێت، بەڵام وەک چۆن لێره، هەموو چەمک و ڕێساکان لینگاو قوچ کراون، سەرئەنجام پێوەر و فوتە ئابوورییەکانیش بەو دەرد براون ! بۆنموونە مەقولەی بازاڕی ئازاد تەرجمە کراوە، بۆ (ئازادی بازاڕ !) کە تیایدا ئەو کەمینەیی پارە بەدەست مۆنۆپۆڵی بازاڕ دەکات و زۆر ئازادنە مامەڵە بەهاوردەی دەرمانەوە دەکات تا خورما ! 
بێ ڕەچاوکردنی کوالێتی و زەڕیبەدان، چونکە دیارە سیاسییە تیجارەکانی ئێستایی ئێمە، ئازادی بازاڕیان بە بەربەرەڵایی بازاڕ تەرجمەکردووە، ئەگەر نا ئازادی بازاڕ و بازاڕیی ئازاد نەک دوو دیوی یەک دراو نیە بەڵکو ڕێک پێچەوانەو دژ بەیەکترن.

وتاری زیاتر

داعش... پوکانەوە و گەشانەوە

هاوڕێ توانا

پرسی شه‌ریک‌و کێشه‌ی ته‌ریک

هاوڕێ توانا

ئێرانی ئایدۆلۆجیا و ئەمریکای تەکنەلۆجیا

هاوڕێ توانا

واڵاکردنی ئیمڕاڵی و وێرانکردنی قەندیل !

هاوڕێ توانا

خەلیفەی بێ خەلافەت !

هاوڕێ توانا

لەڕۆژی جیهانی کتێبدا

هاوڕێ توانا

مەلا بەختیار

گەندەڵەكانی عێراق لە رۆژی گەندەڵیدا

رامان عوسمان

ئەو كاتەی ناهێڵن رێوەیە گەڕێك بەناوی تۆوە بێت!

سەرتیپ جەوهەر

100 رۆژ و 100 دەرد

کەمال محەمەد

عێراق بەرەو خراپترین بارودۆخ

هاوڕێ توانا

داعش... پوکانەوە و گەشانەوە

شاناز هیرانی

سوود و زيانه‌كانى سيستمى كـۆتـا بۆ پێگه‌ى ژن

سەرتیپ جەوهەر

بەراست بەشداریكردنی یەكێتی لەحكومڕانییدا چی لێهات؟!

سامان سنجاوی

سەرکەوتنی کۆنگرەی یەکێتی بێ تەوافق

مەلا بەختیار

رێبازە ئایدیۆلۆژیەكان و كۆنگرەی یەكێتی

سالار تاوەگۆزی

دیاردەی سوتاندن و دڕاندنی قورئان

شاناز هیرانی

یەكێتی‌و كۆنگرە؛ چارەنوسێكی نادیار

کەمال محەمەد

ئاسۆی ڕوانین و سێبەری گۆڕانكارییەكان

کنێر عەبدوڵا

هه‌مووی گله‌یی هه‌یه‌، ئه‌ی حزب گله‌یی له‌ کێ بکات ؟!

مەلا بەختیار

كێشەی حزبەكان و تێگەیشتنی سەردەم

ئەحمەد محەمەد سەعید

کرێکار لەدیدی یاسای کاری ئێراق

مەلا بەختیار

بۆ مێژوو..یەكێتی بەرپرسەكانی وریاكردەوە

زیرەک کەمال

مەزڵوم عەبدی و ئەردۆغان

کەمال محەمەد

كورد لە كوێی هاوكێشەكاندایە؟

سامان سنجاوی

رێكخراوه‌ دیموكراتیه‌كان‌و چواره‌مین كۆنگره‌ی یه‌كێتی

پارێزەر لوقمان مستەفا ساڵح

یەکەم هەنگاو بەرەو دیکتاتۆریەت

کنێر عەبدوڵا

ده‌ خاڵی پێشنیارکراو؛ له‌ پێناو کۆنگره‌یه‌کی جیاوازدا